Herbruikbare inflator Pompa wint de Nederlandse James Dyson Award 2025 (video)

Jaarlijks worden in Nederland meer dan 100.000 inflators gebruikt bij endovasculaire ingrepen, waarna ze direct worden weggegooid en verbrand. Dit veroorzaakt meer dan 62.500 kilo CO₂-uitstoot en levert een enorme berg medisch afval op. Met Pompa, de eerste inflator die veilig gedemonteerd, gesteriliseerd en tot 1000 keer hergebruikt kan worden, komt daar verandering in. Pablo Yániz González van de Technische Universiteit in Delft wint de Nederlandse James Dyson Award 2025 met dit project.

Pompa combineert klinische prestaties met een circulaire ontwerpstrategie. Het apparaat werkt net als bestaande inflators, zodat artsen geen extra training nodig hebben, maar onderscheidt zich door zijn innovatieve quick-release mechanisme. Hierdoor kan Pompa na gebruik eenvoudig uit elkaar gehaald worden: de wegwerponderdelen worden afgevoerd en de waardevolle componenten worden gereinigd, gesteriliseerd en opnieuw ingezet. Al na drie keer gebruik is de milieubelasting lager dan bij wegwerpalternatieven, en na negen keer gebruik is Pompa ook economisch voordeliger, zo stelt Dyson.

Veilig en gebruiksvriendelijk

Alle onderdelen zijn ontworpen voor ziekenhuis-sterilisatieworkflows en bestand tegen hoge druk en tot 1000 stoomsterilisatiecycli. ‘Dankzij slimme verbindingen kan Pompa in minder dan een minuut veilig in- en uit elkaar gezet worden. Klinische prestaties en patiëntveiligheid zijn volledig gewaarborgd.’

Grote belangstelling uit de zorg

Binnen het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) is al enthousiast gereageerd op het prototype. Artsen en medewerkers van de centrale sterilisatieafdeling kijken uit naar verdere validatie in de praktijk. De volgende stap is het uitvoeren van gebruikerstesten met artsen en verpleegkundigen en het valideren van de sterilisatieprocessen.

Vervolg wedstrijd

Pompa en de andere twee Nederlandse finalisten gaan samen met de winnaars en finalisten uit de andere deelnemende landen door naar de internationale selectie. Een jury van Dyson-ingenieurs uit verschillende disciplines kiest de twintig beste projecten wereldwijd, waarna Sir James Dyson zelf de uiteindelijke internationale winnaars aanwijst.

De Nederlandse runner-up-projecten zijn OnCue, een adaptief toetsenbord met haptische polsbanden, speciaal ontworpen voor mensen met de ziekte van Parkinson, en Cropkit, een modulair, open-source ecosysteem van landbouwtools dat kleinschalige boeren ondersteunt met toegankelijke, adaptieve technologieën voor autonomie, veerkracht en ecologische verantwoordelijkheid.

De wereldwijde top twintig wordt bekendgemaakt op 15 oktober 2025, gevolgd door de aankondiging van de internationale winnaars op 5 november 2025. De hoofdprijs bedraagt in totaal 35.000 euro.