Vlascomposiet geoptimaliseerd voor sporttoepassingen

BioFibix maakt de verwerking van vlas in hightechcomposietmaterialen kostenefficiënt schaalbaar met een vezelbehandeling. De start-up wil de gunstige eigenschappen van vlasvezels – ze zijn licht, stijf, dempend en duurzaam – ontsluiten voor toepassingen in onder andere de industrie van sportartikelen.

Vlasvezels zijn door hun natuurlijke sterkte, stijfheid en lichte gewicht geschikt voor de productie van composietmaterialen. Het vlas dient daarin als versteviging van kunststof, samengehouden door hars, waardoor een nieuw materiaal ontstaat dat zowel licht als stijf is, met goede dempende eigenschappen.

Tot nu toe staan technische uitdagingen en hoge kosten een grootschalige uitrol van de technologie echter in de weg. BioFibix wil daar verandering in brengen. CEO Gilles Koolen: “Tijdens mijn doctoraat aan de Composite Materials Group binnen het Departement Materiaalkunde van KU Leuven creëerde ik een verbeterd productieproces. Het maakt de vlasvezels vochtbestendiger, laat ze beter hechten aan hun kunststof matrix en doet ze minder hars opnemen. Door dat laatste bevat de composiet relatief meer vlasvezels, wat zorgt voor betere eigenschappen.”

Duurzamer dan carbon

Dankzij een innovatiemandaat van het Agentschap Innoveren & Ondernemen (VLAIO) kon Koolen de vezelbehandeling na zijn doctoraat verder ontwikkelen tot een commercieel product: de BioFibix Hypermat. “Dat is een vlasvezelcomposietmateriaal waarvan onze spin-off momenteel tot één ton per dag kan produceren”, zegt hij. “Het gaat om een halffabricaat. Onze afnemers maken er dus zelf een eindproduct van. We focussen voornamelijk op bedrijven actief in de productie van sportartikelen zoals padelrackets, omdat de eigenschappen van vlasvezelcomposieten – met name: licht, stijf en goed dempend – voor dat soort toepassingen het meest tot hun recht komen.

“Een bijkomende troef voor afnemers is dat composieten met vlasvezels een pak duurzamer zijn dan die op basis van koolstofvezels, beter gekend als ‘carbon’. Een vlasvezel maken kost bijvoorbeeld 24 keer minder energie dan de productie van een koolstofvezel. Koolstof wordt ook gewonnen uit olie, terwijl vlas een duurzaam natuurlijk product is dat CO₂ opslaat. Al die unieke troeven – ons low cost productieproces voorop – maken dat BioFibix de ambitie heeft om een nieuw marktsegment te creëren voor hoogwaardige composietmaterialen uit vlasvezel. Op middellange termijn willen we uitgroeien tot marktleider in dat segment, en dat vervolgens ook blijven.”

Aanvoer verzekerd

BioFibix haalde eerder dit jaar een startkapitaal op van 300 000 euro. Die middelen zullen onder meer gebruikt worden om het team uit te breiden en extra productieapparatuur aan te schaffen. Koolen: “Het startkapitaal werd volledig op tafel gelegd door het West-Vlaamse vlasteelt en -verwerkingsbedrijf Vanacker Rumbeke BV. Een van hun zaakvoerders, Stijn Vanacker, stapt bovendien mee in de spin-off als medeoprichter.”

De samenwerking met Stijn verzekert BioFibix van een aanvoer van hoogkwalitatief vlas voor een stabiele prijs. Dat laatste is niet evident, aangezien de vlasmarkt sterk afhankelijk is van trends in de mode-industrie. Dragen de modellen tijdens de modeweek van Milaan veel linnen, dan stijgt bij wijze van spreken meteen de vraag naar vlas en ook de prijs. “Maar niet voor ons dus. En omgekeerd heeft de Belgische vlasindustrie er dankzij BioFibix een bijkomende afzetmarkt bij. Het is een mooie win-win, waarbij we samen een nieuwe hightechtoepassing mogelijk maken voor een traditioneel gewas.”