Met steun van Europa ontwikkelt Groningen zich tot waterstofregio

Nu de gaskraan in Groningen dicht is, richt de provincie zich op nieuwe industrieën, zoals waterstof. Om de kennis hierover in het noorden een impuls te geven, startte netwerkorganisatie New Energy Coalition met een aantal onderwijspartners het project ‘H2 Train and Learn Hub’. Daarmee leggen Groningen en Drenthe de basis voor een nieuwe generatie waterstofprofessionals.

Fonds voor een rechtvaardige klimaattransitie Het Just Transition Fund (JTF) is een Europees subsidiefonds dat steun biedt aan regio’s die het meest worden geraakt door de overgang naar een groene economie. Om deze overgang in Noord-Nederland te bereiken is 330 miljoen euro subsidie toegezegd tot 2027. Daarmee steunt de EU betekenisvolle projecten die de economische en sociale gevolgen van de energietransitie helpen opvangen. Zo werken we in Noord-Nederland, en specifiek in de regio Groningen-Emmen, aan een groenere Nederlandse economie en aan de werkgelegenheid van de toekomst. Het JTF maakt deel uit van de Europese Green Deal, het programma waarmee Europa in 2050 klimaatneutraal wil zijn.

Waterstof speelt volgens de betrokkenen een sleutelrol in de Nederlandse energietransitie, onder meer als opslagmethode voor zon- en windenergie. “Daarom zijn er in Groningen allerlei initiatieven op dit vlak”, zegt Jogchem Meinema, Projectmanager van de H2 Train and Learn Hub (H2TLH). “Maar we zagen dat het onderwijsaanbod op dit onderwerp achterbleef.” Om hier verandering in te brengen stelde New Energy Coalition samen met een aantal regionale onderwijsinstellingen een plan op.

Van basisschool tot universiteit

Zo ontstond een consortium samen met de Rijksuniversiteit Groningen, Alfa-college, DC Terra, Noorderpoort, Hanze en NHL Stenden, met de New Energy Coalition als penvoerder.  “Hierin ontwikkelen we leerstof voor alle niveaus. We betrekken zelfs het primair en voortgezet onderwijs, zodat jongeren al vroeg kennismaken met de energietransitie en waterstof. Zo besteden we veel aandacht aan de serious game die we speciaal voor deze doelgroep ontwikkelden: een interactief spel waarmee je spelenderwijs leert wat waterstof is en wat het voor de energietransitie betekent.”

 H2TLH richt zich ook op omscholing van mensen die al in het vak zitten. Dat doen ze onder andere met de New Energy Business School, waarmee ze opleidingen, trainingen en masterclasses aanbieden. Op die manier zijn nu zo’n 500 mensen opgeleid.

Ook houdt H2TLH zich ook bezig met onderzoek. “Vanuit bijvoorbeeld de Rijksuniversiteit Groningen wordt door promovendi fundamenteel onderzoek gedaan naar de invloed van waterstof op onze atmosfeer. De eerste resultaten hiervan verschenen onlangs in wetenschappelijke tijdschriften.”

Werken aan echte uitdagingen

Praktijkervaring is een volgende doelstelling van H2TLH. Dat doen mbo- en hbo-studenten bijvoorbeeld door challenges aan te gaan, waarbij ze oplossingen zoeken voor uitdagingen van bedrijven die met waterstof werken. “Het bijzondere is dat hun werk echt impact heeft. Studenten bedenken vaak verrassend creatieve oplossingen.”

Middels learning communities werken studenten van verschillende niveaus samen. Dit bereidt hen goed voor op wat straks in de praktijk belangrijk is.

Meinema en zijn team stemmen de inhoud van hun programma’s continu af met de bij het project aangesloten bedrijven. “We vragen hen welke vaardigheden zij in de nabije en verre toekomst noodzakelijk achten en passen onze inhoud hierop aan.”

Netwerk events

‘HySociety’ netwerkevents bieden deskundigen de kans om in 5 minuten hun idee of innovatie te pitchen voor een zaal met waterstofprofessionals vanuit de overheid, onderwijs en bedrijfsleven. “Daarnaast laten we ook bij andere publieksevents zien waarom wat we doen belangrijk is. Een voorbeeld is het muziekfestival Eurosonic Noorderslag, waar bezoekers in speciaal ingerichte tenten op de Grote Markt van Groningen kennis konden maken met waterstof.”

Van vliegwiel naar blijvende samenwerking

Gevraagd naar de toekomstplannen van H2TLH, zegt Meinema: “We zijn druk bezig met de ontwikkeling van Green Career, een platform met opleidingen en vacatures, speciaal gericht op de waterstofsector. Hiervoor zoeken we een duurzame businesscase. De subsidie die we van het Just Transition Fund ontvangen, fungeert als vliegwiel. Zonder deze steun hadden we dezelfde stappen gezet, maar aanzienlijk langzamer. Nu zoeken we naar continuïteit, terwijl we ook nieuwe plannen maken. Zo hopen we dat Groningen en Drenthe niet alleen uitgroeien tot dé waterstofregio van Nederland, maar ook tot een voorbeeld voor hoe onderwijs, onderzoek en industrie elkaar kunnen versterken in de energietransitie.”