4 aug. 2025
1 minuut
De Groningse deeptech-start-up Ocean Grazer is op 1 juli failliet verklaard. De onderneming werkte sinds 2014 aan een techniek om duurzame energie tijdelijk op te slaan in een ondergronds waterbassin, maar wist de financiering voor een eerste praktijkproef niet rond te krijgen. Verschillen van inzicht binnen het management en onenigheid over de schaal van de pilot leidden tot een impasse, aldus verschillende media.
Ocean Grazer ontwikkelde een systeem waarbij overtollige stroom uit zon- en windinstallaties wordt gebruikt om water via pompen in een ondergronds bassin te persen. Bij vraag naar elektriciteit wordt het water via een schacht met turbines teruggeleid, waardoor het systeem als een soort ondergronds stuwmeer functioneert. Het oorspronkelijke concept was bedoeld voor plaatsing op de zeebodem, bijvoorbeeld nabij offshore-windparken. Later verschoof de focus naar een installatie op land.
De technologie kreeg internationale aandacht. In 2022 ontving het bedrijf een innovatieprijs op de techbeurs CES in Las Vegas. Europese subsidiegevers stelden 2,5 miljoen euro beschikbaar. Ocean Grazer sprak van een pilotproject met een waarde van 18 miljoen euro, waarvoor ook daadwerkelijk 13 miljoen aan toezeggingen binnenkwam. De resterende miljoenen werden echter niet meer opgehaald.
Interne verdeeldheid over pilotopstelling
De financieringsproblematiek vormde de directe aanleiding voor het faillissement, maar de aanloop kende al langer spanningen. Operationeel directeur Mark Duursma, sinds 2020 bij het bedrijf betrokken, verliet Ocean Grazer op 1 mei na oplopende meningsverschillen met algemeen directeur Frits Bliek en Corina Prent, directeur van de RUG Houdstermaatschappij.
Duursma tegen NOS: “Er lag een concreet, haalbaar plan voor een pilot van 4,5 miljoen euro, maar Bliek en Prent wilden meer en maakten het steeds groter.” Volgens hem was een proefopstelling op kleinere schaal technisch prima uitvoerbaar: “Je hebt geen gat nodig van driehonderd meter diep. Vijftig volstaat ook en dan heb je het over veel kleinere bedragen.”
Bliek weerspreekt dat. Hij stelt dat de haalbaarheid van een kleinere pilot is onderzocht, maar technisch niet uitvoerbaar bleek. Volgens Prent was het bovendien essentieel om de volledige functionaliteit in één keer te demonstreren: “Omdat het een hele grote installatie betreft, is de financiering behoorlijk aan de prijs”, zei hij tegen RTV Noord.
Teleurstelling onder investeerders
Naast publieke financiers haakten ook particuliere investeerders aan, waaronder maritiem ondernemer Gerard Mampaeij uit Dordrecht. Hij stak uit eigen middelen drie ton in het project, maar raakte gaandeweg zijn vertrouwen kwijt: “Na verloop van tijd bleek dat ik telkens ongeveer dezelfde presentatie voorgespiegeld kreeg. Na twee jaar dacht ik: dit gaat nergens toe leiden.”
Mampaeij stapte eind 2024 uit het project en eiste zijn inleg terug. Dat lukte na dreiging met juridische stappen. Duursma betreurt vooral het verlies aan publiek geld: “Er is minstens 2,5 miljoen subsidiegeld verbrand voor een project dat er nog helemaal niet is.”
Doorstart onzeker
De totale schuldenlast wordt door de curator geschat op drie tot vier miljoen euro. Voor een eventuele doorstart is toegang tot het intellectueel eigendom cruciaal. De patenten blijven in handen van de RUG. Duursma onderzoekt samen met investeerders of een overname van de boedel haalbaar is, maar zonder rechten op het concept lijkt dat weinig kansrijk.
Volgens Prent is het project niet definitief van tafel: “We gaan echt een jaar kijken of we alsnog die financiering voor elkaar kunnen krijgen.” Ze erkent dat het momenteel buitengewoon lastig is om investeerders te overtuigen van deeptech-projecten met lange ontwikkeltrajecten. Ondertussen nemen internationale partijen vergelijkbare concepten in ontwikkeling. De tijd dringt.
